Przejdź do głównej treści

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Wiadomości

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Znajdziesz nas tutaj:

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

poniedziałek, wtorek i czwartek w godzinach 10.00 - 15.00 
​środa - dzień wewnętrzny
piątek w godzinach 10.00 - 14.00

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Wykłady otwarte w Repozytorium UJ

Wykłady otwarte w Repozytorium UJ

Zachęcamy do wysłuchania cyklu 10 wykładów popularnonaukowych z różnych dziedzin, wygłoszonych przez pracowników dydaktycznych naszej uczelni.

Znajdziecie w nich solidną porcję wiadomości i ciekawostek z zakresu matematyki, biologii, antropologii, astronomii, geografii, literatury, kultury, sztuki, historii czy psychologii. Materiały te są przygotowane również z myślą o osobach z niepełnosprawnościami. Każdy wykład został opracowany w dwóch wersjach. Pierwsza, oprócz napisów, zawiera tłumaczenie w polskim języku migowym, przydatne dla społeczności osób g/Głuchych. Druga wersja wykładu jest wyposażona w ścieżkę lektorską w postaci audiodeskrypcji, z której mogą skorzystać osoby z niepełnosprawnością wzroku. Wykłady zostały zrealizowane przez DON UJ w ramach projektu „Repozytorium otwartego dostępu do dorobku naukowego i dydaktycznego UJ”.

 

Wykład 1. Zdolności matematyczne. Skąd się biorą, dlaczego czasem zawodzą i jak można je wspierać?

Prelegent: dr Mateusz Hohol, Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych UJ

Zapraszamy na wykład poświęcony humanistycznemu podejściu do matematyki. Dziedzina ta, zwana królową nauk, towarzyszy nam w codziennym życiu. Mamy z nią do czynienia w sklepach, szkołach, urzędach, korzystamy z jej dobrodziejstw, pracując czy ucząc się. Wykład tłumaczy, czym zajmuje się psychologia matematyki, w jaki sposób kształtują się matematyczne zachowania ludzi i zwierząt, czym jest zmysł liczby. Prelegent odwołuje się do licznych badań empirycznych, znanych filozofów i naukowców. Z wykładu dowiemy się, dlaczego niektóre osoby mogą mieć problemy z matematyką, na czym polegają akalkulia i dyskalkulia, a także jak wspierać osoby z tego typu trudnościami.

Opisy bibliograficzne artykułów wyświetlane na slajdach oraz źródła do ilustracji znajdują się poniżej w plikach do pobrania.

Na polski język migowy tłumaczyły: Bożena Nowak, Paulina Kaleta.

Lektor w wersji z audiodeskrypcją: Jakub Kosiniak.

Koncepcja, opracowanie i audiodeskrypcja: Marta Bylica, Justyna Wysocka.

Realizacja: MB Film.

Link do wykładu numer 1 z audiodeskrypcją.

Poniżej wersja wykładu 1 z PJM:

Wykład 2. Ewolucja. Na styku nauk społecznych i kultury

Prelegent: dr Mateusz Hohol, Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych UJ

Wykład poświęcony jest teorii ewolucji oraz jej wpływowi na inne dziedziny nauki, w szczególności na nauki społeczne. Z wykładu dowiemy się, na czym polegała teoria ewolucji drogą doboru naturalnego stworzona przez Karola Darwina. Dr Mateusz Hohol wyjaśnia także, czym jest psychologia ewolucyjna, wymienia współczesnych badaczy zajmujących się tą dyscypliną oraz tłumaczy różne koncepcje filozoficzne. Poznamy siłę oddziaływania elementów kulturowych, jakimi są memy w Internecie oraz motywy darwinowskie w sztuce, w literaturze i filmie. Prelegent podejmuje również temat sporów światopoglądowych wokół teorii ewolucji. Posłuchamy także o popularnych mitach ewolucyjnych, jakie funkcjonują w społeczeństwie.

Źródła do ilustracji wykorzystanych w wykładzie znajdują się poniżej w plikach do pobrania.

Na polski język migowy tłumaczyła Bożena Nowak.

Lektor w wersji z audiodeskrypcją: Martin Turnau.

Koncepcja, opracowanie i audiodeskrypcja: Marta Bylica, Justyna Wysocka.

Realizacja: MB Film.

Link do wykładu numer 2 z audiodeskrypcją.

Poniżej wersja wykładu 2 z PJM:

Wykład 3. Pary, grupy i gromady: życie towarzyskie galaktyk

Prelegent: dr Błażej Nikiel - Wroczyński, Obserwatorium Astronomicznego UJ na Wydziale Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej.

Zapraszamy na podróż po świecie galaktyk. Czym są galaktyki? Jakie są ich układy i rodzaje? Kiedy się rodzą i czy w ogóle umierają? Aby poznać odpowiedzi na te i inne pytania, zachęcamy do wysłuchania wykładu. Historia galaktyk zaczyna się ok. 400 milionów lat po Wielkim Wybuchu. Od tego czasu ewoluowały przez miliardy lat, tworząc obiekty galaktyczne o charakterystycznych kształtach, które spotykamy dzisiaj.
 
Wykład przybliża temat interakcji pomiędzy galaktykami oraz określa ich cechy typowe m.in. galaktyk spiralnych, eliptycznych, karłowatych. Wsłuchując się w wykład, dowiemy się, jakie zjawiska zachodzą, gdy mamy do czynienia z galaktykami w układach. Prelegent pokazuje charakterystyczne przykłady: obszary formacji gwiazdowych, Galaktyki-Czułki, Kwintet Stephana. Dowiemy się też, czym się różnią grupy galaktyk od gromad i supergromad.
 
Wykład został zrealizowany przez DON UJ we współpracy z Biblioteką Jagiellońską w ramach projektu „Repozytorium otwartego dostępu do dorobku naukowego i dydaktycznego UJ”.
 
Na polski język migowy tłumaczyła Bożena Nowak.
Koncepcja, opracowanie, audiodeskrypcja: Marta Bylica, Justyna Wysocka.
Realizacja: MB Film.
 
Źródła do ilustracji wykorzystanych podczas wykładu znajdują się poniżej w plikach do pobrania.
Link do wykładu numer 3 z audiodeskrypcją.
 
Wersja z tłumaczeniem na PJM wykładu 3 poniżej:
 
 

Wykład 4. Kultura i literatura amerykańskiego Południa

Prelegent: dr Michał Choiński, Instytut Filologii Angielskiej UJ

Zapraszamy Was na fascynującą wędrówkę na Południe Stanów Zjednoczonych. Poznajcie bogactwo kultury i literatury, malownicze krajobrazy oraz specjały kulinarne tego różnorodnego regionu. Amerykańskie Południe było naznaczone systemowym rasizmem, głębokimi podziałami i paradoksami. Region ten obejmował kilkanaście stanów rozciągających się od wschodniego wybrzeża, od Północnej i Południowej Karoliny do granicy między Luizjaną i Teksasem. Góry Appalachy zajmują większą część Południa.

Na bagnach Luizjany można spotkać aligatora. Istotnym elementem kultury i tożsamości amerykańskiego Południa jest religia. Z wykładu dowiemy się, w jak radykalnej formie jest ona praktykowana w tym regionie oraz co ma wspólnego z zaklinaczami węży. Amerykańskie Południe pełne jest historii linczów, w których brały udział całe społeczności, oraz obrazów segregacji rasowej. Dr Michał Choiński wspomina o ogromnym wpływie wojny secesyjnej na kształt kultury i literatury amerykańskiego Południa. Po jej zakończeniu niewolnictwo miało się zakończyć, tak się jednak nie stało.

W drugiej części wykładu prelegent odwołuje się do twórczości pisarzy regionu: Flannery O'Connor, Williama Faulknera, Richarda Wrighta, Tennessee Williamsa, Harper Lee, Jesmyn Ward. Motywem przewodnim w ich pisarstwie były tematy społeczne, rasowe, bazujące na grotesce, gotyku i czarnym humorze.

Na polski język migowy tłumaczyła Paulina Kaleta.

Koncepcja, opracowanie i audiodeskrypcja: Marta Bylica, Justyna Wysocka.

Realizacja: MB Film.

Źródła do ilustracji wykorzystanych podczas wykładu znajdują się poniżej w plikach do pobrania.

Link do wykładu numer 4 z audiodeskrypcją.

Wersja z PJM wykładu 4 znajduje się poniżej:

Wykład 5. Pamięć krajobrazu

Prelegent: dr hab. Jarosław Balon, prof. UJ, Instytut Geografii i Gospodarki Przestrzennej UJ

Zapraszamy na wirtualną podróż po niesamowitych miejscach na ziemi. Możemy się w nie przenieść dzięki barwnej opowieści prof. Jarosława Balona z Instytutu Geografii i Gospodarki Przestrzennej UJ. Tematem wykładu jest „Pamięć krajobrazu”.   

Posłuchajmy wystąpienia i dowiedzmy się, jakie ślady możemy odnaleźć w krajobrazie i co one nam mówią. Pomyślmy nad tym, jaką rolę w poszukiwaniu historii krajobrazu odgrywa kształt, wielkość, wyrazistość i trwałość śladów. Prelegent pokazuje przykłady pochodzące z różnych zakątków świata. W czasie wykładu wybierzemy się w różne fascynujące regiony globu jak m.in. Alpy Julijskie w Słowenii, Czarnogóra, Góry Śnieżne w Australii, Góry Mamucie i Góry Yosemite w Kalifornii, Góry Ladakhu w Indiach, Góry Betyckie na południu Hiszpanii, Yellowstone, jaskinie lodowe na Słowacji, Andy Południowe w Chile i Argentynie, Karpaty Rumuńskie.

Każde z tych miejsc kryje w sobie nadzwyczajne pozostałości zjawisk lub procesów zachodzących w przeszłości geologicznej. Świadczą o nich formacje skalne, ukształtowanie terenu, roślinność. Przykładem może być występowanie niewielkiej liczby palm na pustynnym obszarze w Australii. Ich obecność oznacza istniejące wody gruntowe, pozwalające na przetrwanie w tak suchym klimacie. Prelegent opowiada o wielu innych ciekawych odkryciach geologicznych związanych z poszczególnymi, odwiedzonymi osobiście, miejscami. Słuchając tej opowieści, mamy ochotę wybrać się do każdego z tych regionów i sprawdzić, czy rzeczywiście są tak piękne i malownicze, jak na przedstawionych przez profesora zdjęciach.

Na polski język migowy tłumaczyła Bożena Nowak.

Lektor w wersji z audiodeskrypcją: Jakub Kosiniak.

Koncepcja, opracowanie i audiodeskrypcja: Marta Bylica, Justyna Wysocka.

Realizacja: MB Film.

Wersja wykładu 5 z audiodeskrypcją 

Wykład 5 z tłumaczeniem na polski język migowy poniżej:

Wykład 6. Zarządzanie dorobkiem naukowym w kontekście otwartej nauki

Prelegent: dr Leszek Szafrański, Biblioteka Jagiellońska

Zachęcamy do wysłuchania wykładu o otwartej nauce. Dowiemy się, na czym polega otwarty dostęp do dorobku naukowego oraz jaka była geneza otwartej nauki, począwszy od Projektu Gutenberg w latach 70. XX w. poprzez powstawanie kolejnych archiwów cyfrowych i repozytoriów. Poznamy działania społeczne wielu środowisk naukowych pragnących, aby dostęp do badań naukowych był bezpłatny i nieograniczony. Usłyszymy o najbardziej znanych uczelniach realizujących politykę otwartego dostępu do nauki i danych badawczych. Z wykładu dowiemy się także, jak obecnie otwarty dostęp jest realizowany w Unii Europejskiej oraz jakie obowiązują zalecenia i rozporządzenia. Prelegent opowiada, jakie korzyści ma autor po opublikowaniu swojego tekstu w repozytorium oraz jakie są skuteczne sposoby promocji dorobku naukowego.  Ostatnia część wykładu poświęcona jest omówieniu, w jaki sposób Repozytorium Uniwersytetu Jagiellońskiego zarządza dorobkiem pracowników uczelni.

Na polski język migowy tłumaczyła Bożena Nowak.

Lektor w wersji z audiodeskrypcją: Jakub Kosiniak.

Koncepcja, opracowanie i audiodeskrypcja: Marta Bylica, Justyna Wysocka.

Realizacja: MB Film.

Wersja wykładu 6 z audiodeskrypcją

Wykład 6 z tłumaczeniem na polski język migowy poniżej:

 

Wykład 7. Kolor w iluminatorstwie średniowiecznym

Prelegentka: dr hab. Klaudia Socha, Wydział Polonistyki, Katedra Edytorstwa i Nauk Pomocniczych UJ

Wyobraźmy sobie, że znajdujemy się w pracowni średniowiecznego artysty-iluminatora. Naszą uwagę przyciąga widok pigmentów zgromadzonych wokół obszernego pergaminowego manuskryptu. Czujemy intensywny zapach octu, czosnku i goździków. Widzimy przybory malarskie - pędzle wykonane z naturalnego włosia zwierząt, muszle do mieszania barwników, płatki złota. Nasze myśli zajmuje alchemiczne poszukiwanie siebie…

Posłuchajmy fascynującego wykładu poświęconego tej tematyce  i zanurzmy się w przebogaty świat średniowiecznej sztuki. Z tej barwnej opowieści dowiemy się m.in., jak wyglądała praca średniowiecznego iluminatora i jak powstawały barwniki wykorzystywane do tworzenia malarstwa książkowego w wiekach średnich. Wykład porusza również zagadnienie symboliki kolorów oraz technik malarskich stosowanych w tamtym okresie. O miniatorstwie średniowiecznym opowiedziała dr hab. Klaudia Socha z Katedry Edytorstwa i Nauk Pomocniczych na Wydziale Polonistyki UJ. 

Na polski język migowy tłumaczyła Bożena Nowak. Lektor w wersji z audiodeskrypcją: Jakub Kosiniak. Koncepcja, opracowanie i audiodeskrypcja: Marta Bylica, Justyna Wysocka. Realizacja: MB Film.

Bibliografia i źródła do ilustracji wyświetlanych podczas wykładu znajdują się w plikach do pobrania.

Wersja wykładu 7 z audiodeskrypcją 

Wykład z tłumaczeniem na polski język migowy poniżej.

Pliki do pobrania
pdf
Bibliografia do wykładu 1 - Matematyka
pdf
Źródła ilustracji do wykładu 1 - Matematyka
pdf
Źródła ilustracji do wykładu 2 - Ewolucja
pdf
Źródła ilustracji do wykładu 3 - Astronomia
pdf
Źródła ilustracji do wykładu 4 - Kultura i literatura
pdf
Bibliografia i źródła ilustracji do wykładu 7 - Sztuka
pdf
Źródła ilustracji do wykładu 8 - Znaki Uniwersytetu Jagiellońskiego
pdf
Źródła ilustracji do wykładu 9 - Filologia słowiańska
pdf
Źródła ilustracji do wykładu 10 - Psychologia